Skip to content
CommonJS (CJS) — ra đời cùng Node.js, dùng require / module.exportsES Modules (ESM) — chuẩn hiện đại của JavaScript, dùng import / export
Trong TypeScript, dùng import/export nhất quán — đừng trộn với requireDùng export default cho thứ chính của file (router, class, function chính)Dùng named export khi file xuất nhiều thứ ngang hàng nhau (models, utils…)Mỗi file nên có một phong cách export nhất quán — hoặc default, hoặc named, không nên trộnFile models/index.ts thường dùng named export để re-export nhiều modelFile routes/user.ts thường dùng export default vì chỉ xuất một router
CommonJS (require/module.exports) là hệ thống module mặc định của Node.js, dùng phổ biến trong ExpressESM (import/export) là chuẩn hiện đại, TypeScript sử dụng cú pháp nàyTypeScript mặc định biên dịch import xuống require — nên runtime vẫn là CJSmodule.exports = { a, b } tương đương export { a, b } — đều là named exportmodule.exports = x tương đương export default x — đều là default export
youhoc
- Pages
require vs import
Từ Express thuần đến TypeScript
Bạn đang quen tay với Express và Node.js, mỗi ngày viết require như một thói quen. Rồi một ngày bạn mở một project TypeScript, hoặc đọc một tutorial hiện đại, và bắt gặp import express from 'express' — trông gọn hơn, “xịn” hơn, nhưng lại không rõ nó khác gì require không, hay chỉ là cú pháp khác cho cùng một thứ?
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hai hệ thống module này, cách chuyển đổi tư duy từ CJS sang ESM, và đặc biệt là exports vs export default — thứ hay gây nhầm lẫn nhất khi mới chuyển sang TypeScript.
Hai hệ thống module trong JavaScript
JavaScript có hai hệ thống module hoàn toàn khác nhau:
Chúng không phải là “cú pháp khác nhau cho cùng một thứ” — chúng là hai cơ chế khác nhau về cách load và xử lý module.
CommonJS — Người bạn cũ của Express
Nếu bạn đang viết Express, bạn đang dùng CJS:
CJS hoạt động theo kiểu đồng bộ — require() đọc file, thực thi ngay, trả về kết quả. Đơn giản và dễ đoán.
ES Modules — Chuẩn hiện đại
ESM là cú pháp import/export bạn thấy trong TypeScript và các framework hiện đại:
ESM hoạt động theo kiểu bất đồng bộ và được phân tích tĩnh (static analysis) — nghĩa là JavaScript biết bạn import gì trước khi chạy code. Đây là lý do TypeScript yêu thích ESM.
exports vs export: Coi chừng dư chữ “s”
Đây là điểm hay bị nhầm nhất: coi chừng dư chữ “s”. Hãy đối chiếu trực tiếp:
Xuất nhiều thứ (Named Export)
Lưu ý: Với default export, bạn đặt tên gì khi import cũng được. Với named export, tên phải khớp (hoặc dùng as để đổi tên).
Bảng đối chiếu đầy đủ
Hành động
CommonJS
ESM / TypeScript
Import cả module
const x = require('x')
import x from 'x'
Import có chọn lọc
const { a, b } = require('x')
import { a, b } from 'x'
Export một thứ
module.exports = x
export default x
Export nhiều thứ
module.exports = { a, b }
export { a, b }
Export từng cái
exports.a = ...
export const a = ...
Import động
require('./x')
await import('./x')
There are no rows in this table
import trong TypeScript hoạt động thế nào?
Khi bạn viết TypeScript với cấu hình mặc định ("module": "commonjs" trong tsconfig.json):
TypeScript biên dịch xuống thành:
Vậy nên, về runtime, TypeScript vẫn đang dùng CJS — chỉ là bạn được viết cú pháp ESM gọn hơn, và được hưởng lợi từ type checking.
Nếu muốn dùng ESM thật sự với TypeScript, đổi tsconfig.json:
Nhưng với Express API thông thường, "module": "commonjs" là đủ và ít rắc rối hơn.
Một số lưu ý thực tế
✅ Nên làm:
❌ Tránh:
Quy tắc nhỏ để nhớ:
Tóm tắt
Khi chuyển sang TypeScript, bạn không cần lo lắng quá nhiều về sự khác biệt — cứ dùng cú pháp import/export và TypeScript sẽ lo phần còn lại.
Bước tiếp theo: Khi đã quen với TypeScript, bạn có thể tìm hiểu thêm về path alias (@/models/User thay vì ../../models/User), barrel file (pattern dùng index.ts để re-export), và cách tổ chức module trong một project Express + TypeScript lớn hơn.
Want to print your doc?
This is not the way.
This is not the way.
Try clicking the ··· in the right corner or using a keyboard shortcut (
CtrlP
) instead.